Investing.com – ABD Merkez Bankası Başkanı Jerome Powell, Başkan Donald Trump’ın uygulamaya koyduğu geniş çaplı gümrük tarifelerinin, enflasyon ve ekonomik büyüme arasındaki hassas dengeyi tehdit ettiğini söyledi. Chicago Ekonomi Kulübü’nde yaptığı konuşmada Powell, Fed’in fiyat istikrarı ve maksimum istihdamdan oluşan ikili hedefini sürdürmesinin, artan dış ticaret gerilimlerinden dolayı zorlaştığını belirtti.
Powell, “Kendimizi iki hedefin birbiriyle çatıştığı zorlu bir senaryonun içinde bulabiliriz.” dedi. Artan ithalat vergilerinin, fiyatları yukarı çekerken büyümeyi ve istihdam piyasasını zayıflatabileceğine dikkat çeken Powell, faiz oranlarına ilişkin kararların da bu koşullarda daha karmaşık hale geldiğini ifade etti.
Enflasyonla mücadele öncelik olmaya devam ediyor
Powell, ABD ekonomisinin yüksek enflasyon baskısıyla karşı karşıya olduğunu belirtirken, fiyat istikrarının Fed için en önemli öncelik olmaya devam ettiğinin altını çizdi. “Uzun vadeli enflasyon beklentilerini sabit tutmak zorundayız. Fiyat istikrarı olmadan güçlü ve süreklilik arz eden bir iş gücü piyasası sağlamak mümkün değildir.” açıklamasını yaptı.
Powell, herhangi bir politika değişikliği için net bir takvim açıklamadı, ancak mevcut koşullarda para politikasının yönüne karar vermeden önce ekonomik görünümde daha fazla netlik sağlanmasının gerekli olduğunu söyledi. Bu açıklamalar, Fed’in kısa vadede faiz indirimi yapma olasılığını azaltırken, piyasalar üzerindeki baskıyı da artırdı.
Piyasalar sert geriledi, altın rekor tazeledi
Fed Başkanı’nın açıklamaları, Çarşamba günü ABD borsalarında sert satışlara yol açtı. Nasdaq Composite endeksi %3,07 düşerken, S&P 500 %2,24 ve Dow Jones Endüstri Endeksi %1,73 oranında değer kaybetti. Nvidia hisseleri, ABD’nin Çin’e yönelik ihracat kısıtlamaları nedeniyle %6,87 düşerek düşüşe öncülük etti.
Dolar endeksi düşüşünü sürdürerek Mart 2022’den bu yana ilk kez 99 seviyesinin altına geriledi. Euro/dolar paritesi 1,14 seviyesini test ettikten sonra günün ilk saatlerinde 1,1350 bandında işlem görüyor. Güvenli liman talebiyle destek bulan altın fiyatları da rekor kırdı. Spot altın %3,5’in üzerinde yükselişle 3.357 dolara yükseldi.
ECB faiz kararı öncesinde gündem ABD tarifeleri
Powell’ın açıklamaları, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) aynı gün yapacağı para politikası toplantısından önce geldi. Euro bölgesinde Mart ayında yıllık enflasyon oranı %2,2’ye kadar gerileyerek son dört ayın en düşük seviyesine indi. Bu nedenle ECB’nin bu yıl üçüncü kez faiz indirimine gitmesine kesin gözüyle bakılıyor.
Genişleyen küresel ticaret belirsizliklerine karşı ECB’nin daha gevşek bir politika duruşu benimsemesi bekleniyor. Artan euro değeri, ithal enflasyonu sınırlandırıyor olsa da, daha güvercin bir duruşun euronun son dönemdeki kazançlarını sınırlayabileceği de belirtiliyor.
Tarife politikaları piyasalarda belirsizlik yaratıyor
Fed Başkanı Powell, uygulanan tarifelerin modern ekonomik tarih açısından emsalsiz olduğunu belirterek, bu denli kapsamlı bir ticaret savaşının etkilerinin öngörülemez olduğuna dikkat çekti. Trump’ın şimdiye kadar uyguladığı vergiler arasında çelik ve alüminyumda %25, Çin’den ithal edilen mallarda %145, otomobil ve otomobil parçalarında %25 oranındaki vergiler öne çıkıyor. Ayrıca tüm ithalat kalemlerine %10’luk genel bir tarife de uygulanmaya başlandı.
Bazı elektronik ürünler için geçici muafiyetler sağlanmış olsa da, ilaçlar, yarı iletkenler, kereste ve bakır üzerine yeni tarifeler getirilmesi planlanıyor. Ticaret Bakanlığı verileri, Mart ayında perakende satışların son iki yılın en yüksek aylık büyümesini kaydettiğini gösterdi; bu durum, tüketicilerin tarifeler yürürlüğe girmeden önce alım yaptığını işaret ediyor.
Kamusal yük: Tüketici ve iş dünyası ödeyecek
Başkan Trump, defalarca tarifelerin maliyetini diğer ülkelerin ödediğini iddia etse de, Fed Başkanı Powell bunun tersinin geçerli olduğunu açıkladı. Powell, tarifelerin finansal yükünün bir kısmının zorunlu olarak Amerikan tüketicileri ve işletmeleri tarafından karşılanacağını vurguladı.
“Muhtemelen önümüzde daha fazlası var. Ekonomi yavaşladıkça işsizlik artabilir, enflasyon ise yükselişe geçebilir.” diyen Powell, fiyat artışlarının kaçınılmaz olduğunu ancak genel enflasyonun büyüklüğünü öngörmenin hâlâ zor olduğunu ifade etti. Fed’in bu koşullar altında dengeyi koruması için esnek ve dikkatli olması bekleniyor.
